Tam o sırada, başka bir pillinetwork sitesi olan zamazing.org'da: "Tek Tuşlu Uzaktan Kumanda"

Ön Sayfa yazılarını, çok tutulan yazıları ya da tüm yazıları gösterebiliriz

Etiket:

maya hakkındaki yazılar:

sadece ön sayfa yazıları gösteriliyor, tümünü görmek için tıklayın
tuttum
27

Hafta: Gereksiz Birim

Herhalde herkes ya bir şekilde işini yetiştiremediğinden ya da haftasonu tatilinin kısalığı yüzünden düşünmüştür: bir hafta neden yedi gündür? Niçin sekiz, dokuz, vs. değildir de illa yedidir?

Gün, ay ve yıl kavramlarını açıklamak isterseniz, bunlar astronomik birimlerdir ve fizik ile açıklanabilirler. Yani gün dediğimiz şey Yer’in kendi ekseni etrafındaki dönüşünün süresidir. Benzer şekilde ay Dünya’ya göre Ay’ın, yıl ise Güneş’e göre Yer’in tur süreleridir. Peki bu matematiksel niceliklerle tek ortak paydasının gün olduğu hafta kavramı da ne oluyor ve niye periyodu yedidir?

\

Ama yedinin serüvenine geçmeden önce hafta kelimesini ve kavramın kendisini de biraz irdelemek lazım. Semantik kökenine baktığımızda, Türkçe’de erken örnekleri 14. yy’a kadar takip edilebilen ‘hafta’ sözcüğü aslında Farsça’da yedi anlamına gelen ‘haft’ (heft okunur) kelimesinden türetilmiştir. Bu sözcüğü de ilk kez Avesta’da, Zerdüşt’ün dörtlüklerini topladığı ve kullandığı Hint-İran diline de adını veren kitapta görürüz (yani nereden bakılsa 3500 yıllık bir sözcüktür).

Bizim coğrafyamızda izi kolay sürülse de batı dünyasında bugün kullanılan ‘week’ kelimesine ulaşılması daha bir çetrefillidir. Kesin olarak bildiğimiz Romalılar’ın yüzyıllarca hafta kavramı olmadan gayet mutlu mesut yaşadıklarıdır. Fakat ne zaman Roma Ordusu 1. yy civarında Zerdüştlüğün bir mezhebi olan Mitraizm’le tanışmış, hafta kavramıyla beraber diğer kültürel öğelerini de benimsemeye başlamıştır. Ancak Romalılar’ın hafta kavramından pek haz aldıkları da söylenemez. Öyle ki bu kavram için kullandıkları kelimeler öylesine ve alelade sözcüklerdir. Bir süre ‘hebdomas (yedi gün)’ (Eski Yunanca hepta-'dan türetme) bir süre de ‘septimanus (yedi kat)’ (Latince septa-'dan türetme) demişlerdir. Yeri gelmişken ekleyelim, hafta anlamına gelen ve bugün hala kullanılan Fransızca ‘semaine’ ve İspanyolca ‘semana’ yine septimanustan türetilmişlerdir.

Mitras Rölyefi
Mitras Rölyefi

18 ahkam var
tuttum
9

KEFİR

\
Son zamanlarda dikkat çeken ve tüketimi artan kefir yoğurda benzeyen ve yine yoğurt gibi sütün mayalanması ve fermentasyonu ile oluşan boza kıvamında bir içecek. Adı "keyif" kelimesinden geliyor. 5000 yıl önce Kafkasya'da Türkler tarafından bulunduğu düşünülmektedir. Uzun yıllar göçebe topluluklar için temel bir besin maddesi olmuştur. Öyle ki şu bizim efsanevi Orta Asya'dan Avrupa'ya göçümüz sırasında bol miktarda tükettikleri kefirle dikkat çeken Türkler Avrupalılar tarafından laktofagus (süt obur) olarak anılmışlardır. Zaman içinde göç eden, köklerinden kopan ve yerleşik düzene geçen atalarımız kefiri unutmuşlarsa da Kafkasya'da yaşayan Türkler tarafından uzun ve sağlıklı yaşamın sırrı ve tanrının hediyesi olarak değerlendirilen kefir üretilmeye ve tüketilmeye devam etmiştir. Ta ki probiyotikler alanında çalışmalar yapan ve 1912 nobel tıp ödülünün sahibi olan rus bilim adamı Elie Metchnikoff 1900'lü yılların başında uzun ve sağllıklı yaşayan kafkasyalıların sırrını merak edene kadar. Kafkas toplulukları arasında araştırma yapan rus bilim adamı probiyotik bakteriler açısından son derece zengin olan kefiri keşfetmiş ve o tarihden itibaren yavaş yavaş tüm dünyaya yayılmıştır.
kefir taneleri
kefir taneleri

Kefir; inek, keçi ya da koyun sütünün kefir taneleri ile cam bir kap içinde en az 24 saat mayalanması ile oluşur. Kefir tanelerinin ise ilk nasıl ortaya çıktığına dair bilimsel bir veri yok. Kuzey Kafkasya'da yaşayan müslüman topluluklara Allah'ın hediyesi olduğuna inanılıyor. Taneler kefiran adı verilen bir polisakkarit kapsül içine gömülü probiyotik özellikte ve simbiyotik yaşamı paylaşan bir grup bakteri ve mayadan oluşuyor. Ayrıca yapısında protein ve yağ da bulunuyor. Beyaz, jelatinimsi topak karnıbahara benziyor.
tanedeki probiyotikler
tanedeki probiyotikler
Sütün 24 saat kefir taneleri ile mayalanması sonucu laktoz fermente edilir ve bu fermentasyon sonunda ekşi, karbonatlı ve hafif (%1-2) alkollü, boza kıvamında bir içecek elde edilir. Sütün miktarı kefir tanelerinin 10 katı olmalıdır. Ekşi seviliyorsa mayalanma süresi biraz daha uzatılabilir. Süre uzadıkça kefirin alkol içeriği de artar.

47 ahkam var
tuttum
32

Yoğurt, yoğurttan mayalanır. Peki ilk yoğurt nasıl mayalandı?

\

Anadolu yörükleri yoğurdu,

  • Yaylalarda taşların altından topladıkları karınca yumurtası ile, olmazsa karınca yuvalarının girişindeki toprakla
  • Hıdırellez sabahı yaprakların üzerinde biriken çiy ile (sadece hıdırellez zamanı 3 gün tutarmış bu maya)
  • Kuzuların midesinden çıkan pelte ile
  • Ya da nohut ile

mayalarlarmış.

20 ahkam var

Mim Nehri

geri »

Arama

pillinetwork hesabınızla giriş yapın.

etiket menüsü

kaynaklar

RSS Dosyası
pillikutu